Ik wilde die verjaardag perfect. Niet een beetje leuk. Niet ‘goed genoeg’. Perfect. Hij wilde een dino pinata. Oranje ballonen. Een zelfgemaakte appeltaart. Het moest de beste dag van zijn leven zijn. Niet omdat mijn zoon daarom vroeg. Maar omdat ík dat nodig had.

Als ouder wil je het zo graag goed doen

Perfectionisme in ouderschap gaat zelden over ambitie. Het gaat over liefde. Over angst. Over geschiedenis. Als kind worstelde ik met angst, somberheid en gemis. Maar mijn verjaardag… Die ene dag per jaar… Die voelde compleet. Alsof alles klopte. En nu ik ouder ben, zie ik mijn kinderen worstelen. Met hun hoofd, emoties en met de dingen waar ik geen invloed op heb. En dát is waar perfectionisme in ouderschap voor mij ontstaat:

Als je geen controle hebt over wat écht pijn doet, ga je overcompenseren op wat je wél kunt sturen.

Controle als stille motor onder perfectionisme

Je kunt hun brein niet fixen. De volwassen pijn die te zwaar is voor het kleine lichaam niet wegnemen. Die ontwapenende kwetsbaarheid onmogelijk beschermen. Maar je kunt wel de verjaardag perfect maken, zo veel mogelijk risico’s uitsluiten, gevoelens vóór zijn. Dat voelt als zorg. Maar het is vaak angstgestuurde controle. Een poging tot bescherming tegen de wereld, tegen falen.  Perfectionisme in ouderschap zegt eigenlijk:

Als ik het maar goed genoeg doe, blijft mijn kind gespaard.

Wat is het effect op je kind?

Ouders willen dat kinderen blij zijn. En kinderen voelen haarfijn aan wat er van ze verwacht wordt. Wanneer hun emoties ‘geregeld’ worden. Wanneer falen geen optie is. Ze leren dan niet hoe ze met teleurstelling omgaan, hoe het is om mens te zijn. Ze leren:

Ik moet me aanpassen om het voor jou oké te maken.

En dat doet iets met jullie relatie. En met henzelf. Ook op de lange termijn.

En wat doet perfectionisme in het ouderschap met jou?

Altijd aan staan. Altijd verantwoordelijk voelen. En diep vanbinnen voel je je uitgeput, gespannen en alsof je uiteindelijk toch tekort schiet. Perfectionisme in ouderschap kost enorm veel. Vooral jou.

Perfectionisme is angstgestuurd

Vanuit IFS gezien is perfectionisme een beschermend deel. Een deel dat ooit heeft geleerd:

Als ik alles onder controle houd, blijft het veilig.

Dat deel is loyaal. Het probeert pijn te voorkomen. Maar het heeft vaak te veel macht gekregen. De weg eruit is: relatie maken met dat deel. Het zien. Het geruststellen. En het langzaam minder alleen laten dragen.

De echte oplossing: voorleven

Dit is misschien het spannendste stuk. Je kind leert niet van een keer per jaar een perfecte verjaardag. Je kind leert van hoe jij met jezelf praat als iets mislukt, omgaat met schaamte, voor jezelf zorgt en mens bent. Voorleven is:

Zo met jezelf omgaan zoals je hoopt dat je kind later met zichzelf omgaat.

Dat is waar het werkelijk om gaat in goed ouderschap. Niet of het lukt. Maar hoe je aanwezig blijft. Juist als het lastig is. Als je kind mentale pijn heeft. Niet door je kind blij te maken, maar door de pijn te erkennen en door te laten zien dat je niet bang bent voor de emoties.

Perfectionisme in ouderschap vraagt geen perfectie

Het vraagt moed. Eerlijkheid. En zachtheid. Niet alles hoeft geheeld te worden. Niet alles hoeft opgelost en weggepoetst. Soms is genoeg het te zien, te erkennen en er te laten zijn. Erbij te blijven. Voor jou. Voor je kind. En voor de relatie tussen jullie.

Je hoeft zeker geen perfecte ouder te zijn. Je hoeft alleen een echte te zijn.

💛